Bakan Elvan'dan asgari ücret aç?klamas?

Hazine ve Maliye Bakan? Lütfi Elvan, Turkuvaz Medya Grubu taraf?ndan düzenlenen Türkiye 2023 Zirvesi ve Para Sohbetleri etkinli?ine kat?ld?. Etkinlikte aç?klamalarda bulunan Bakan Elvan, ''Cumhurba?kan? Recep Tayyip Erdo?an'?n en hassas oldu?u hususlardan bir tanesi de vatanda?lar?m?z?n enflasyona ezdirilmemesidir. ?lgili bakanl?klar?m?zla güçlü bir i? birli?i içinde çal???yoruz. Asgari ücret ba?ta olmak üzere bu konuda gerekli hassasiyeti gösterece?iz. Borçlanma konusunda da son derece temkinli bir yakla??m izledik. Bütçe disiplininde gösterdi?imiz hassasiyet, hazinenin finansman ihtiyac?n? da azaltt?. 2021 y?l?nda 618 milyar lira borçlanma öngörmü?tük. 155 milyar lira daha az borçlanma ile y?l? kapataca??z. A?a?? yukar? 463 milyar lira ile y?l? kapatm?? olaca??z'' dedi.

Salg?n dönemine dair bilgiler veren Bakan Elvan, ''Salg?n döneminde reel sektörün ayakta kalmas? ve istihdamda süreklili?in sa?lanmas? bizim aç?m?zdan oldukça önemliydi. Uygulad???m?z politikalar sayesinde geçti?imiz seneyi iç talebin sürükledi?i bir büyüme ile kapatt?k. Bu sene ise a??laman?n artmas? ve küresel canlanma bizi daha sa?lam ve dengeli büyüme rotas?na yönlendirdi. Y?l?n ilk yar?s?n? yüzde 14,3'lük bir büyüme ile kapatt?k. Bu büyümenin yakla??k yüzde 60'?n? yurtiçi yat?r?mlar ve net d?? talep olu?turdu. Bu sa?l?kl? bir büyüme demektir. Y?l?n 2'nci yar?s?na ili?kin öncü göstergeler, ?l?ml? bir yurtiçi talebe ve güçlü bir ihracata i?aret ediyor. 2021 y?l?n? yüzde 9'un üzerinde bir büyüme ile kapamay? öngörüyoruz. Çift haneli bir rakamla da kapatabilece?imizi dü?ünüyoruz. Bizim için büyümenin dengeli ve sürdürülebilir olmas?, istihdama olan katk?s? ve gelir da??m? adaletini tesis edici nitelikte olmas? büyümenin seviyesinden çok daha önemli.

''Bu sene için öngördü?ümüz yüzde 9'luk büyümeyi, milli gelire oran olarak yüzde 2'nin alt?nda cari aç?kla gerçekle?tirece?iz''

Bakan Elvan, sözlerine ?öyle devam etti: ''Geçmi? y?llardaki e?ilime bakt???m?zda, büyüme ile cari aç?k aras?nda çok yak?n ili?ki oldu?unun görüyoruz. Büyümenin yüksek oldu?u dönemlerde cari aç???m?z yüksek, dü?ük oldu?u dönemlerde ise cari aç???m?z dü?ük hatta kimi zaman fazla da veriyoruz. Bu döngüyü k?rmak ve yap?sal cari aç??? azalmak üzere önemli ad?mlar att?k, atmaya devam ediyoruz. Savunma sanayinde gösterdi?imiz ba?ar?y? di?er alanlara da yayman?n gayreti içindeyiz. Bu sene için ön gördü?ümüz yüzde 9'luk büyümeyi, milli gelire oran olarak yüzde 2'nin alt?nda cari aç?kla gerçekle?tirece?iz. Y?l?, geçmi? e?ilimlerin aksine yüksek büyüme ve dü?ük cari aç?kla kapataca??z.

''Hükümetimizin ihracat? destelemek amac?yla yüksek döviz kuru hedefledi?ine ili?kin yorumlar do?ru de?il''

Uluslararas? emtia ve enerji fiyatlar? aleyhimize i?lese de bu ba?ar?l? performansta 4 faktör rol oynuyor. Birincisi yap?sal cari aç??? azalt?c? yat?r?mlara öncelik veriyoruz. ?kincisi artan d?? talebin etkisiyle güçlü bir ihracat performans? gösteriyoruz. Üçüncüsü alt?n ithalat?na ili?kin ald???m?z önlemler güçlü ?ekilde etkisini ortaya koydu. Dördüncüsü ise turizmde 2020 y?l?na k?yasla çok daha iyi bir performansa imza att?k. Hükümetimizin ihracat? destelemek amac?yla yüksek döviz kuru hedefledi?ine ili?kin yorumlarla kar??la??yoruz. Bu yorum do?ru de?il. Türkiye, dalgal? kur rejimi uygulamaktad?r. Kurun de?eri de piyasada belirlenir.

''Bu y?l? yüzde 3 buçu?un alt?nda bütçe aç??? ile kapataca??z''

Türkiye ekonomisi kamu maliyesi kaynakl? bir risk ya?amad?, ya?amayacakt?r. Dünyada bütçe aç?klar?n?n çift haneleri, borçluluk seviyeleri ise üçlü haneli gördü?ü bir ortamda biz, sa?lam ve ihtiyatl? kamu maliyesi politikalar?m?zla pozitif olarak ayr??t?k. 2021 y?l? bütçemizde yüzde 4,3'lük bütçe aç??? öngörmü?tük. Bu y?l? yüzde 3 buçu?un alt?nda bütçe aç??? ile kapataca??z''.

''Pandemi nedeniyle 2020'den bu yana sunulan destekler y?l sonunda toplam 734 milyar liraya ula?acak''

Pandemi döneminde yap?lan desteklere de?inen Bakan Elvan, ''Pandemi nedeniyle 2020'den bu yana gerek bütçeden gerekse di?er kaynaklardan sundu?umuz destekler, y?l sonunda toplam 734 milyar liraya ula?acak. Enflasyonla mücadelede vergi indirimleri ve fiyat ayarlamalar?yla 125 milyar liral?k kamu gelirinden vazgeçtik. Maliye politikas? kararl?l???n? çok net bir biçimde gösterdik. Bahsetti?im bu tutara do?algaz ve elektrik alan?nda verdi?imiz destekler dahil de?ildir.

Türkiye net enerji ithalatç?s? konumundad?r. 2020 y?l? sonu ve bu y?l?n ba??na göre brent petrol varil fiyat? yüzde 72, do?algaz fiyat? da metreküp ba??na yüzde 349 artt?. Daha birkaç gün önce bu oran yüzde 400'ün üzerindeydi. Bunlara ek olarak maruz kald???m?z kurakl?k neticesinde hidroelektrik santrallerinin toplam elektrik üretimindeki pay? yüzde 30'dan yüzde 19'a dü?tü. Biz bu dü?ü?ü do?algazla yap?lan elektrik üretimiyle telafi ettik. Dolay?s?yla elektrik üretim maliyetlerimiz de önemli ölçüde artt?. Söz konusu maliyet art??lar?n? da vatanda?lar?m?za en az düzeyde yans?t?p, maliyetin önemli bir bölümünü biz üstleniyoruz.

?u anda ?s?nma amaçl? olarak yurtd???ndan 100 birime mal etti?imiz do?algaz? 4'te 1'i fiyat?na yani 25 birime vatanda?lar?m?za sat?yoruz. Elektri?i ise üretim maliyetinin yüzde 50'si daha dü?ük bir fiyatla sunuyoruz. Tar?m ürünleri taraf?nda da un fabrikalar?n?, yem üreticilerini, hayvan yeti?tiricili?i ve besicili?iyle u?ra?an üreticilerimize 800 ila bin lira aras?nda ilave bu?day, arpa ve m?s?r deste?i veriyoruz'' ?eklinde konu?tu.

Asgari ücret konusuna dikkat çeken Bakan Elvan, ''Cumhurba?kan? Recep Tayyip Erdo?an'?n en hassas oldu?u hususlardan bir tanesi de vatanda?lar?m?z?n enflasyona ezdirilmemesidir. ?lgili bakanl?klar?m?zla güçlü bir i? birli?i içinde çal???yoruz. Asgari ücret ba?ta olmak üzere bu konuda gerekli hassasiyeti gösterece?iz'' aç?klamas?nda bulundu.

''2021 y?l?nda 618 milyar lira borçlanma öngörmü?tük, 155 milyar lira daha az borçlanma ile y?l? kapataca??z''

Borçlanma konusunda da son derece temkinli bir yakla??m izlediklerini belirten Bakan Elvan, ''Bütçe disiplininde gösterdi?imiz hassasiyet, hazinenin finansman ihtiyac?n? da azaltt?. 2021 y?l?nda 618 milyar lira borçlanma öngörmü?tük. 155 milyar lira daha az borçlanma ile y?l? kapataca??z. A?a??-yukar? 463 milyar lira ile y?l? kapatm?? olaca??z. AB tan?ml? borç stokumuzun milli gelire oran?n? da dü?ürüyoruz. Borç stokumuzun dü?ük olmas? elbette ba?l? ba??na yeterli de?ildir. Borç stokumuzun yap?s?n? da iyile?tirmemiz gerekiyor. Bu amaçla iç piyasada döviz cinsi borçlanmay? bu y?l yar? yar?ya dü?ürdük. Ayn? zamanda iç borçlanman?n vadesini de önemli ölçüde uzatt?k. 2020 y?l? içerisinde 29 aya kadar dü?en iç borçlanman?n ortalama vadesini 56 aya kadar yükselttik.

''2022 y?l?nda toplam 498 milyar lira tutar?nda borçlanmay? hedefliyoruz''

Önümüzdeki sene geli?mi? ülke merkez bankalar?n?n para politikalar?n?n etkili olaca?? bir y?l olacak. Yurtd??? piyasalarda oynakl???n artt??? bir döneme giriyoruz. Geli?mekte olan ülkelere yönelik portföy ak?mlar? da bu dönemde olumsuz etkilenebilir. Dolay?s?yla 2022 Y?l? Hazine Finansman Program?'n? bu geli?meleri dikkate alarak ihtiyatl? bir yakla??m içinde haz?rlad?k. 2022 y?l?nda toplam 498 milyar lira tutar?nda borçlanmay? hedefliyoruz. Piyasa ko?ullar?na ba?l? olmakla birlikte önümüzdeki y?l yurtiçinde döviz cinsi borçlanma yapmay? planlam?yoruz. Hazinemizin ye?il tahvil olarak da bilinen, sürdürülebilir tahvil ihraçlar?na imkan verecek programlar?m?z? yak?nda tamamlam?? olaca??z'' dedi.

Yüksek enflasyonun dünyada da sorun olmaya ba?lad???n? aktaran Bakan Elvan, ''Yüksek enflasyon sadece Türkiye'de de?il, dünya genelinde de önemli bir sorun olmaya ba?lad?. Küresel tedarik zincirinde ve ara mal? temininde ya?anan aksakl?klar, arz talep dengesizlikleri olu?turarak fiyatlara olumsuz yans?yor. H?zl? talep art??? da ba?ta enerji olmak üzere küresel emtia fiyatlar?n? yukar? çekiyor, navlun ücretleri de bu art??lara e?lik ediyor. Dünya çap?nda ya?anan kurakl?k, olumsuz iklim ko?ullar? ve stoklama e?ilimindeki art??, uluslararas? g?da fiyatlar?n?n yükselmesine neden oluyor. Maalesef bizde arz ve talep kaynakl? bu geli?melerden etkilendik. Enflasyonla mücadelede 2020'nin son çeyre?inden itibaren para ve maliye politikalar?nda kritik ad?mlar att?k. Ancak son iki ayd?r, küresel geli?melerin de etkisiyle finansal piyasalarda dalgalanmalar ya?and?. Merkez Bankas? karar? sonras?nda piyasa faizlerinde, varl?k fiyatlar?nda, döviz kurunda ve beklentilerde bir hareketlili?e ?ahit olduk. Burada hiçbir ilgili dinami?in göz ard? edilemeyece?i kanaatindeyim. Çünkü tüm bu unsurlar entegre bir ?ekilde enflasyon görünümünü ?ekillendiriyor. Gerek küresel konjonktür gerekse yurtiçinde enflasyonun seyri temkinli olmay? gerektiriyor. Enflasyon, orta ve uzun vadede bir arz talep sorunudur. Bu ba?lamda maliye politikalar?m?z? arz yönlü yap?sal politikalarla ve verimlilik art??lar?na yönelik tedbirlerle desteklemeye devam edece?iz. Ba?ta yenilenebilir enerji olmak üzere, enerji alan?nda atmakta oldu?umuz yap?sal ad?mlar, enerji faturam?z? ve dolay?s?yla maliyet geçi?kenli?ini s?n?rl?yor. Benzer ad?mlar? g?da enflasyonu için de titizlikle at?yoruz. Kurdu?umuz erken uyar? sistemi ve uygulad???m?z yap?sal tedbirler sayesinde küresel düzeyde artan g?da enflasyonunun ülkemizdeki etkilerini proaktif bir biçimde s?n?rlamay? amaçl?yoruz'' ifadelerini kulland?.

''Kaynaklar?n tahsisinde bankalar?n seçici ve odakl? bir yakla??m içinde olmas? gerekti?in dü?üyoruz''

Finansal sektördeki tüm payda?larla yak?n bir ili?ki içerisinde olduklar?n? vurgulayan Bakan Elvan, ''Kredi geli?melerini düzenli bir ?ekilde takip ediyor. Kredi segmentlerindeki e?ilimi yak?ndan izliyoruz. Bankac?l?k sektörümüz güçlü sermaye yap?s? ve aktif kalitesiyle sa?l?kl? bir yap? arz ediyor. Sektörün iki konuyu hassasiyetle de?erlendirmesini istiyorum. Birincisi; kulland?r?lacak olan yeni kredilerin yat?r?m, üretim, istidam ve ihracata yönelik olmas?n? çok önemsiyoruz. Kaynaklar?n tahsisinde bankalar?n seçici ve odakl? bir yakla??m içinde olmas? gerekti?in dü?üyoruz. Verilen kredilerin hangi amaçlarla kullan?ld???n? takibi de ?art. ?kincisi; bankac?l?k sektörümüz teminata dayal? geleneksel kredilendireme yakla??m?n?n ötesine geçmeli diye dü?üyorum. Risk yönetimine dayal? finansman uygulamalar?n? yayg?nla?t?rmak gerekiyor. Bu yönde yakla??m, KOB?'lerin ve startup'lar?n yeterli finansal kayna?a ula?mas?nda oldukça büyük önem ta??yor. Küresel ölçekte sorunlar?n ya?and??? bir dönemde büyümede, kamu maliyesinde ve bankac?l?k sektöründe en iyi performans gösteren ülkelerden biriyiz'' diye konu?tu.

Adem Gürer - Muhammed F?rat Aksoy